

Çöp ayrıştırma, geri dönüşüm ve karbon ayak izinin azaltılması Finlandiya’da yalnızca devlet politikası olarak değil, günlük yaşamın bir parçası olarak da uygulanıyor. Atıkların kaynağında ayrıştırıldığı ülkede, birçok evde farklı atık türleri için ayrı çöp kutuları bulunuyor.
Finlandiya, çevre koruma, temizlik ve sürdürülebilir yaşam alanlarında öne çıkan ülkeler arasında yer alıyor. Gelecek nesillere daha yaşanabilir bir dünya bırakma hedefi doğrultusunda yürütülen çalışmalar, yalnızca kamu politikalarıyla sınırlı kalmıyor; toplumun geniş kesimleri de bu sürece bireysel olarak katkı sağlıyor.
Ülkede çöp ayrıştırma ve geri dönüşüm konusunda önemli bir sistem oluşturulmuş durumda. Atıkların türlerine göre ayrılması, geri dönüştürülebilir malzemelerin yeniden ekonomiye kazandırılması ve karbon ayak izinin azaltılması günlük yaşamın önemli parçalarından biri haline gelmiş bulunuyor.
Birçok ülkede farklı türdeki atıklar aynı poşete konularak tek tip çöp konteynerlerine atılırken Finlandiya’da sistem, atıkların daha evdeyken ayrıştırılması üzerine kuruluyor. Bu nedenle evlerde yalnızca tek bir çöp kovası kullanmak çoğu zaman yeterli olmuyor.
Atık türlerine göre metal, cam, biyolojik atık, karton, kağıt, plastik ve enerji atığı olarak adlandırılan karışık atıklar ayrı ayrı toplanıyor. Biyolojik atıklar için de özel poşetler kullanılıyor.
Bunun yanı sıra ampuller, kablolar, piller, ilaçlar ve elektronik eşyalar gibi özel işlem gerektiren atıklar da diğer çöplerden ayrı tutuluyor. Kullanılabilir durumdaki kıyafetler ise çöpe atılmak yerine yardım kuruluşlarına veya yeniden kullanım noktalarına gönderilebiliyor.
Meyve suyu ve gazlı içecek şişeleri ile metal içecek kutuları da depozito ve geri dönüşüm sistemi kapsamında ayrı toplanıyor.
Finlandiya’da büyük hacimli atıkların ve özel işlem gerektiren maddelerin apartman veya iş yerlerinin normal çöp konteynerlerine atılmasına izin verilmiyor. Büyük mobilyalar, büyük elektronik eşyalar, inşaat atıkları, kimyasal maddeler, aküler, boyalar ve otomobil lastikleri bu kapsamda değerlendiriliyor.
Bu tür atıkların şehirlerde bulunan geri dönüşüm merkezlerine (kierrätyskeskus veya jätekeskus) götürülmesi gerekiyor. Teslim sırasında atığın türüne ve miktarına göre belirli ücretler alınabiliyor. Böylece farklı işlem ve bertaraf yöntemleri gerektiren atıkların kontrolsüz biçimde normal çöplere karışmasının önüne geçilmesi amaçlanıyor.
Büyük ev aletleri ve beyaz eşyalar için ise farklı bir uygulama bulunuyor. Buzdolabı, çamaşır makinesi ve bulaşık makinesi gibi elektrikli ev aletleri, yetkili toplama noktalarına ücretsiz teslim edilebiliyor. Bunun nedeni, bu ürünlerin satın alınması sırasında geri dönüşüm ve atık yönetimi maliyetinin ürün fiyatına yansıtılmış olmasıdır.

Atıkların ayrıştırılması kadar çöplerin temiz ve düzenli bir şekilde konteynerlere bırakılmasına da önem veriliyor. Kullanılmış cam ve metal gıda kavanozları mümkün olduğunca yıkanarak temiz şekilde geri dönüşüm kutularına atılıyor. Kartonlar ise konteynerlerde gereksiz yer kaplamaması için katlanıyor ve mümkün olduğunca küçültülüyor. Çöpler, uygun poşet veya plastik ambalajlar içerisinde konteynerlere bırakılıyor.
Bu uygulamalar sayesinde yaz aylarında bile çöp toplama alanlarında ağır kokulara ve sinek gibi haşerelere genellikle rastlanmıyor. Çöp alanlarının temiz ve düzenli tutulması, Finlandiya’daki geri dönüşüm kültürünün günlük yaşama yansıyan diğer bir örneğini oluşturuyor.
Atıkların kaynağında ayrıştırılması, evlerde de farklı bir düzen oluşturuyor. Birçok evde en az 3-4 farklı çöp kutusu bulunurken, ayrıştırmaya daha fazla önem veren bazı hanelerde bu sayı 6-7’ye kadar çıkabiliyor.
Bu uygulama, geri dönüşümün yalnızca belediyelerin veya devlet kurumlarının sorumluluğunda olmadığını, bireylerin günlük alışkanlıklarıyla da doğrudan bağlantılı olduğunu gösteriyor.
Finlandiya’daki atık ayrıştırma sistemi, çevre bilincinin günlük yaşama nasıl yansıtılabileceğine ilişkin dikkat çekici örneklerden birini oluşturuyor. Evlerde başlayan bu alışkanlık, atıkların daha verimli değerlendirilmesine ve geri dönüşüm sürecinin toplum genelinde yaygınlaşmasına katkı sağlıyor.
1
TC Helsinki Büyükelçisi Ayşe Hilal Sayan Koytak görevine başladı
17428 kez okundu
2
Dünya’nın en çok bisiklet kullanan ülkeleri sıralaması
12311 kez okundu
3
Türk Ehliyeti İle Finlandiya’da Araba Kullanabilir miyim?
10605 kez okundu
4
Fin vatandaşlığı şartları değişiyor, B1 dil puanı şartı kaldırılıyor
9413 kez okundu
5
Finlandiya’da çalışma saati 6’ya düşüyor
9174 kez okundu