

ABD’nin yani Trump’ın değişen dış politikası ve Rusya’dan kaynaklanan güvenlik tehdidi, Finlandiya’yı Avrupa’nın savunma gücünü yeniden değerlendirmeye yöneltiyor. NATO üyeliği Finlandiya için önemli bir güvence sağlıyor. Ancak Türkiye gibi güçlü müttefiklerle ilişkilerin geliştirilmesi de ülkenin güvenliği açısından önem taşıyor.
Finlandiya’nın dış ve güvenlik politikasında yeni bir dönem başlıyor. Finlandiya hükümetinin 2024 yılında hazırlanan dış ve güvenlik politikası raporunu 2026’da güncellemesi, ülkedeki güvenlik anlayışının değiştiğini gösteriyor. Yeni rapor, Finlandiya’nın dünyadaki siyasi gelişmelere ve değişen güvenlik koşullarına nasıl hazırlandığını ortaya koyuyor.
Güncellenen raporda, ABD’nin mevcut yönetiminin, yani Donald Trump yönetiminin dış politika yaklaşımı öngörülemez olarak değerlendiriliyor. Washington yönetiminin artık diğer ülkelerle ilişkilerinde kendi çıkarlarını daha fazla ön plana çıkardığı belirtiliyor. Ayrıca Avrupa ülkelerinin kendi güvenlikleri için daha fazla sorumluluk üstlenmesi gerektiği vurgulanıyor. Finlandiya, NATO’nun Avrupa ülkelerinin daha fazla sorumluluk aldığı güçlü bir yapıya dönüşmesini istiyor.
Bu değerlendirmeler, Finlandiya’nın ABD ile ilişkilerini zayıflatmak istediği anlamına gelmiyor. Ancak Helsinki yönetimi, ülkenin güvenliğini yalnızca ABD’nin siyasi kararlarına bağlı bırakmak istemiyor.
Finlandiya açısından bir diğer önemli konu ise Rusya’dan kaynaklanan güvenlik tehdidi.
Finlandiya’nın Rusya ile yaklaşık 1.340 kilometrelik kara sınırı bulunuyor. İki ülke arasındaki tarihsel ilişkiler, Rusya’nın Ukrayna’ya saldırması ve Avrupa’daki güvenlik dengelerinin değişmesi, Finlandiya’nın savunma politikasını doğrudan etkiliyor.
Finlandiya’nın NATO’ya katılması ülkenin güvenliği açısından önemli bir adım oldu. Ancak NATO üyeliği, ülkenin kendi savunmasını güçlendirme ve diğer müttefikleriyle ilişkilerini geliştirme ihtiyacını ortadan kaldırmıyor.
Özellikle ABD’nin Avrupa’ya yönelik güvenlik politikasında yaşanabilecek değişiklikler, Rusya ile doğrudan sınırı bulunan Finlandiya açısından büyük önem taşıyor.
Helsinki’nin önündeki temel hedef, NATO’nun sağladığı güvenliği korurken Avrupa’nın kendi savunma gücünü de artırmak.
Bu noktada Finlandiya’nın Türkiye ile ilişkilerini daha yakından değerlendirmesi gerekiyor.
Türkiye, NATO’nun en güçlü askeri üyelerinden biri. NATO Genel Sekreteri Mark Rutte de Türkiye’nin İttifak içerisindeki en büyük ikinci orduya sahip olduğunu açıklamıştı. Türkiye’nin askeri gücünün yanı sıra Karadeniz’deki konumu, savunma sanayisi ve bölgesel ilişkileri de NATO açısından büyük önem taşıyor.
Türkiye, coğrafi konumu nedeniyle Avrupa’nın doğu ve güneydoğu güvenliğinde önemli bir yere sahip. Karadeniz’e kıyısı bulunan ülke, İstanbul ve Çanakkale Boğazları üzerindeki yetkileri sayesinde bölgedeki askeri dengelerde de etkili bir konumda bulunuyor.
Finlandiya ve Türkiye’nin güvenlik konularındaki görüşleri her zaman aynı olmayabilir. Ancak iki ülkenin NATO üyeliği, Avrupa’nın güvenliği ve İttifak’ın güçlendirilmesi gibi ortak hedefleri bulunuyor.
Bu nedenle Finlandiya’nın Türkiye ile ilişkilerini yalnızca diplomatik görüşmeler ve NATO toplantılarıyla sınırlı tutmaması gerekiyor.
Finlandiya ile Türkiye arasında savunma ve güvenlik alanında geliştirilebilecek birçok iş birliği konusu bulunuyor.
Öncelikle iki ülke arasında düzenli güvenlik görüşmeleri yapılabilir. Savunma sanayisi, teknoloji, siber güvenlik, askeri eğitim ve NATO bünyesindeki ortak çalışmalar bu iş birliğinin önemli parçaları olabilir.
Finlandiya’nın özellikle kış koşullarında savunma, sivil hazırlık ve kriz yönetimi konusundaki deneyimi ile Türkiye’nin farklı bölgelerde edindiği askeri tecrübe arasında bilgi paylaşımı yapılabilir.
Ayrıca iki ülke, NATO’nun kuzey ve güney bölgelerindeki güvenlik sorunları konusunda daha yakın çalışabilir.
Burada önemli olan, Türkiye’den Finlandiya’ya özel ve otomatik bir askeri destek sözü beklemek değildir. Asıl yapılması gereken, olası bir kriz yaşanmadan önce iki ülkenin hangi konularda birlikte hareket edebileceğini belirlemektir.
NATO’nun 5. maddesi, bir NATO ülkesine yapılan silahlı saldırıyı bütün üyelere yapılmış kabul ediyor. Ancak her ülke, saldırıya uğrayan müttefikine nasıl yardım edeceğine kendi değerlendirmesi doğrultusunda karar veriyor.
Bu nedenle Finlandiya ile Türkiye arasındaki ilişkilerin önceden güçlendirilmesi, NATO’nun ortak savunma sistemine de katkı sağlayabilir.
Türkiye’nin Finlandiya açısından önemi yalnızca asker sayısı ve askeri kapasitesiyle sınırlı değil.
Türkiye; Karadeniz, Orta Doğu, Kafkasya ve Avrupa arasında önemli bir konuma sahip. Ankara’nın farklı ülkelerle diplomatik ilişkilerini sürdürebilmesi, uluslararası krizlerde iletişim kanallarının açık kalmasına katkı sağlıyor.
Finlandiya da Türkiye’nin bu diplomatik konumundan yararlanabileceği alanları değerlendirmeli.
Elbette Türkiye ile ilişkilerin geliştirilmesi, iki ülke arasındaki bütün görüş ayrılıklarının unutulması anlamına gelmiyor. Demokrasi, insan hakları, hukuk devleti ve dış politika gibi konularda iki ülkenin farklı yaklaşımları bulunabilir.
Ancak bu farklılıklar, ortak güvenlik çıkarları doğrultusunda iş birliği yapılmasına engel olmamalı.
Finlandiya’nın güvenlik konusunda önünde kolay bir seçenek bulunmuyor. ABD, NATO, Avrupa Birliği ve diğer müttefiklerle ilişkiler birbirinin alternatifi değil, birbirini tamamlayan unsurlar.
Trump yönetiminin dış politikasındaki değişiklikler, Avrupa ülkelerinin kendi savunma güçlerini artırmasını daha önemli hale getiriyor. Finlandiya da bu gelişmelerin dışında kalamaz.
Bu nedenle Türkiye ile ilişkilerin geliştirilmesi, Finlandiya’nın değerlendirmesi gereken önemli seçeneklerden biri.
Finlandiya’nın Türkiye ile daha kapsamlı savunma ve güvenlik iş birliği kurması, yalnızca iki ülkeye değil, NATO’nun kuzey ve güney bölgeleri arasındaki iş birliğine de katkı sağlayabilir.
Finlandiya’nın güvenliği yalnızca Washington’daki siyasi gelişmelere bağlı olmamalı. Helsinki yönetimi, NATO üyeliğinin sağladığı güvenceyi korurken Avrupa’daki ve NATO içerisindeki güçlü müttefikleriyle ilişkilerini de geliştirmeli.
Türkiye, bu yeni güvenlik anlayışında Finlandiya’nın daha fazla önem vermesi gereken ülkelerden biri.
Tarkan Tekten HaberFin Genel Yayın Yönetmeni
1
TC Helsinki Büyükelçisi Ayşe Hilal Sayan Koytak görevine başladı
17704 kez okundu
2
Dünya’nın en çok bisiklet kullanan ülkeleri sıralaması
12402 kez okundu
3
Türk Ehliyeti İle Finlandiya’da Araba Kullanabilir miyim?
10670 kez okundu
4
Fin vatandaşlığı şartları değişiyor, B1 dil puanı şartı kaldırılıyor
9473 kez okundu
5
Finlandiya’da çalışma saati 6’ya düşüyor
9218 kez okundu
Sitemizde deneyimlerinizi geliştirmek için çerezler kullanıyoruz. Web sitemizde gezinmeye devam ederek bu çerezlerin kullanımına izin vermiş olursunuz. Detaylar için Gizlilik Politikası ve Çerez Politikası sayfalarını inceleyebilirsiniz.